Het irritante van de eenvoud (kerst 2015)

Door Aart Mak

Ik ken genoeg mensen die het met het geloof gehad hebben. Wat heeft het  dan aan goeds gebracht? Mensen zijn bang gemaakt voor de hel en het eeuwige vuur. Mensen die hun best deed om hun hoofd overeind te houden in de woelige golven van het leven, kregen te horen dat ze ten diepste toch niet deugden. Vrouwen moesten eeuwenlang een flink aantal treetjes lager staan omdat er geciteerd werd uit een heilig boek dat ontstaan was in een agrarische samenleving waar dat nu eenmaal zo was: eerst de man, dan de vrouw. Juist het geloof heeft fanatisme tevoorschijn geroepen. Deugen alle zogenaamde heilige teksten wel? En waarom willen zoveel geestelijken ook niet echt deugen, de goede niet te na gesproken?

Dan is dit belangrijk.

Het kind van Bethlehem werd niet geboren in een kerk of kapelletje (dat hebben ze er later pas van gemaakt), maar in een stal. En er kwamen geen vrome joden, zeg maar kerkmensen van toen, als eersten op het geboortefeest, maar vagebonden, herders en wat vreemdelingen uit het oosten. En het heeft hen geraakt. Het is zo simpel. Goed zijn. Goed doen. En als je dat niet kunt, probeer je het toch. En als je het verkeerd doet, probeer je het opnieuw. En als je het meer dan een keer verkeerd doet, vraag je om vergeving.  Natuurlijk was dat te simpel. Als je alleen maar bezig bent met jezelf, is dat irritant. Als je aan de macht bent en iemand zegt dat iedereen gelijk is, mannen, vrouwen en dat kinderen ook mensen zijn (revolutionair in die tijd), dan is dat meer dan irritant. Weg met hem. Kruisig hem!

Altijd waren er mensen die dat simpele begrepen. Misschien waren het niet de vroomsten. Juist niet. Ook niet de rijksten, want rijkdom is een flinke hindernis om te ontdekken wat het echte leven is. Het waren ook meestal niet de knapsten. Want je hebt gestudeerd en men kent jou deskundigheid en wijsheid toe. Wat zul je je dan verlagen om te zeggen  dat het leven zo simpel is dat een kind het kan begrijpen? Maar er waren gelukkig altijd mensen die het wél begrepen.

En God dan? Want over God wordt veel gezegd maar in Zijn naam wordt ook veel gedaan. Wat moeten we daarmee? Bespreken welk heilig boek het meeste deugt? Onderzoeken wie de waarheid in pacht heeft? Onmogelijke taak. Als u maar 1 ding onthoudt. Als God een beetje op Jezus lijkt, dan sluit God altijd overal achteraan aan in de rij. Mensen doen hun best misschien. Maar er vallen slachtoffers. En God zegt in onze allermooiste verbeelding : is er een slachtoffer? Dan word ik het ook! Lopen vrouwen gevaar mishandeld te worden? Dat wil ik zo’n verkrachte, opgejaagde vrouw zijn. Worden kinderen geminacht? Dan wil ik geboren worden als een kind.

En nu maar hopen dat het begrepen wordt. Niet wanhopen. En elkaar niet de put in praten. En niet elkaar beschuldigen. En elkaar niet veroordelen. Want God oordeelt ook niet. Hij staat niet bovenaan de piramide van macht en oordeel, maar helemaal onderaan. En daarom is God daar waar het beweegt, bij al die gewone mensen. En dat is al lang aan de gang. De tijd dat het lichter wordt moet een keer dichterbij komen…

Terug naar overzicht…