Gebroken en weer geheeld

Door Aart Mak

Toen ik de foto zag, schoten mij twee woorden te binnen. Gekrookt riet. De foto was van de radiomast, geknakt door de storm halverwege januari. Daardoor was de draad tussen de twee masten, de feitelijke zender, omlaag gekomen. Geen uitzending dus. Die ene mast stond erbij als een geknakte rietstengel. Vandaar die twee oude woorden, gekrookt riet.

In het profetenboek Jesaja (42:3) staat het zo: ‘Het gekrookte riet zal Hij niet verbreken, en de rokende vlaswiek zal Hij niet uitblussen, totdat Hij het oordeel zal uitbrengen tot overwinning. En in Zijn Naam zullen de heidenen hopen.’ Ik citeer nu uit de roemruchte Statenvertaling. Volgens de evangelist Mattheus neemt Jezus dit oude woord ook een keer in de mond (12:20). Het is een mooie tekst die zou kunnen duiden op de voorzichtigheid van God. Er wordt rekening gehouden met mensen die gekreukt zijn. Het overgankelijke werkwoord kroken of kreuken heeft zich in het Nederlands niet doorgezet. Het beperkte zich tot de passieve vorm: gekreukt worden.

De naam Gekrookt Riet is in kerkelijk Nederland tamelijk bekend geweest. Een aantal dominees uit de biblebelt verzamelde zich begin jaren ’80 van de vorige eeuw rond een blad met die naam. Het was een uiterst orthodoxe, bevindelijke stroming die nog strenger en zwaarder was dan de Gereformeerde Bond in de Nederlandse Hervormde Kerk. Toen begin deze eeuw (2004) de Protestantse Kerk in Nederland tot stand kwam, gingen de meeste Rieters (zoals zij genoemd werden, ook door zichzelf) over naar de Hersteld Hervormde Kerk en raakte de naam in onbruik.

Terug naar de gekrookte mast. In de bossen van Kennemerland had ik al gezien hoeveel meest oude bomen op die 18e januari waren omgegaan. Het kijken naar een door de storm gevelde boom vind ik bevreemdend. Ineens kun je van onderen tegen het wortelstelsel aankijken. Zou die boom ziek zijn geweest? Of gewoon oud? Of op een verkeerde plek hebben gestaan gezien de aanvalsroute van de storm? Maar die geknakte mast, zo’n mechanisch door mensenhanden gemaakte gevaarte, het deed mij ook pijn om te zien. Hij had nog even moeten blijven staan. We wilden nog een half jaar mensen ermee van dienst zijn. Die mast die al zo lang dienst had gedaan. Waarom nu en waarom niet als een oud paard normaal met pensioen gaan, maar gesneuveld kort voor het einde? En die andere mast die wel overeind was gebleven? Wat moest hij zonder zijn alter ego?

Een van de radiojongens (een woord dat suggereert alsof het werken bij de radio ertoe leidt dat je eeuwig jong blijft) schreef dat wij van de radio wel hadden gewikt maar dat God toch maar had beschikt. Ik vond dat veel te vroom. En om nu elk zuchtje wind op Gods geweten te laten drukken, gaat mij te ver. Maar ik snapte mijn collega wel. We waren ingehaald door de tijd waarvan we dachten dat we die nog hadden.

Inmiddels kan ik u vertellen dat de geknakte mast de afgelopen twee weken toch weer overeind is gekomen. En sterker nog, dat wij hopen dat deze column en de hele uitzending vandaag van Radio Bloemendaal ook weer via de middelgolf te beluisteren is. Als dat zo is, zou dat tot troost zijn voor de middengolf-luisteraars.

Als u dit hoort en u behoort tot degenen die een aantal weken verstoken waren van radio, wacht dan niet tot de herfst en laat ons voor Pasen nog  weten of en hoe wij u kunnen helpen om ook na september dit jaar te kunnen luisteren. als die twee masten echt met pensioen zullen zijn. Want dat zit er wel aan te komen. Een geding met de buren, jaren geleden, hebben we voor de rechter geschikt. We gaan stoppen met de middelgolf. Geen masten meer op een van de hoge duinen van Bloemendaal. En zo breken er nieuwe tijden aan. Of die zijn al veel eerder aangebroken. Toen ik de afgelopen week hoorde dat Billy Graham was overleden, op 99-jarige leeftijd, ging die gedachte ook door mij heen. Er zijn andere tijden aangebroken. Maar eigenlijk was dat al veel eerder gebeurd. Maar deze en de komende zondagen kunt u nog ouderwets via de middengolf en modern via internet luisteren naar deze misschien wel oudste radiozender van Nederland.

Terug naar overzicht…