Werk

Door Aart Mak

Het zijn drukke dagen, om allerlei redenen. Ik moet enigszins uitkijken. Bijvoorbeeld door op tijd naar bed te gaan. Want met dit weer, het is juni en vroeg licht, ben ik uiterst vroeg ook weer wakker. En dan verzeil ik zomaar in zo’n vicieuze cirkel. Te weinig slaap. Een zekere vermoeidheid overdag. Wat normaal gesproken rustig en haast vanzelf gaat, kost ineens moeite. Ik word zelfs traag, hier en daar lusteloos. En dan ga je zomaar weer laat naar bed. Enzovoort. Nog twee weken en dan heb ik vakantie, ik houd het mezelf voor. Maar dat is niet de manier natuurlijk. Werken beschouw ik als plezierig en er is ook in die zes werkdagen per week genoeg te beleven, te genieten en te ontspannen. Maar als ik nu niet voorzichtig ben, wordt werk een tredmolen. En doe ik iets wat ik me van heel vroeger herinner. Mechanisch leven. Stoterig worden. Er niet echt bij zijn. Niet meer blij zijn ook. Alles wordt een taak. Een plicht zelfs. Ik maak dan geen goed onderscheid meer. Alles gaat op elkaar lijken. Ik kijk in de spiegel. En ik schrik van de herkenning.

Ik overdrijf enigszins. Begrijpt u mij goed. Want als het echt zo erg zou zijn, zou ik er zo niet over kunnen praten. Maar soms voel je een uur voor het echt gaat onweren dat er een weersverandering zit aan te komen. Je moet op de lucht letten, zei Jezus ook. Hij bedoelde dat overdrachtelijk. Een voorgevoel is belangrijk. Volgens mij heeft u dat ook. Ik denk dus dat een mens moet leren luisteren naar zijn voorgevoel en sowieso naar zijn gevoelens. Ik weet het, ‘luisteren naar je gevoel’ klinkt erg Happinez. Alsof gevoelens alles zijn. Terwijl gevoelens ook tegenstrijdig kunnen zijn. Of vastzitten aan onze ijzeren wil, begeerte of ons dikke ik. En we hebben ook ons verstand. Maar laat ik het daarom anders zeggen. Een mens moet leren luisteren als hij bidt. Want bidden is naar mijn mening niet oplepelen wat je wilt en vragen of dat een keer mag gebeuren. Bidden is volgens mij vooral in je ziel afdalen, zien wat er zich echt in je binnenste afspeelt en leren luisteren naar wat daar tegen je gezegd wordt. Dat loopt vaak via gevoelens, in elk geval bij mensen die zichzelf enigszins hebben leren en durven kennen. Zelfkennis. Lastige en langdurige weg. Maar daar gaat het wel om. Ik geloof al mijn levensdagen namelijk dat ik door degene die ik God noem in de gaten word gehouden en dat er door hem of in elk geval vanuit een voor mij niet te achterhalen dimensie aan mij gewerkt wordt. Ik bedoel te zeggen dat het binnen in mij een werkplaats is. Niet een werkplaats zoals ik er soms in de buitenwereld van maak, in mijn prestatiedrang en angst tegen de lamp te lopen. Zo’n examenlokaal bedoel ik niet. Ik bedoel een atelier, een plaats waar een kunstenaar in de weer is. In mijn binnenste is iemand op die manier met mij aan het werk. Hij weet wie ik ben. Hij kent mijn blauwdruk. Hij verft mij tevoorschijn op het doek of hij hakt mij langzamerhand bloot uit de massieve steen, al zolang ik leef, zonder enige haast, in alle rust. Dat is de echte wereld. De wereld waarin zonder enige bedenking wordt gezegd dat God liefde is. Omdat God een en alles is. Ik hoef geestelijk gesproken niet zo veel te doen. Alleen maar te laten gebeuren. Leren vertrouwen. Me verbazen als een kind. Niet bang zijn.

Kunt u mij nog volgen? In mijn binnenkamer spreek ik meestal een andere taal dan in de buitenwereld. Maar ik doe mijn best om verstaanbaar te zijn. Als het slecht gaat, gaat het eigenlijk goed met mij. Dan loop ik kans iets nieuws te ontdekken. Of mag ik op herhaling met een geestelijke oefening. Mits ik het in de gaten heb. Dat is lastig te begrijpen misschien. U bent net als ik zo gericht op de buitenkant. Als we maar gezond zijn. En als we maar gelukkig zijn. We hebben toch veel? Wat is er dan aan de hand? Antwoord: omdat wie wij zijn en waarvoor wij hier zijn niet valt uit te leggen in de groffe taal die gaat over hebben, afbakening, grenzen en wat je kunt aantonen. In dat schepnet is geen mens te vangen. En hoe hard iemand ook werkt, ik dus ook, zogenaamd, hoe onrustiger hij zich voelt. Er klopt iets niet. Dat wat je wilt, gebeurt niet en dat wat gebeurt, wil je niet omdat je het niet zelf verzonnen had. Maar nu begint het wel te dagen, goddank.

Wat zei Jezus ook alweer over zorgeloosheid? Oh ja, het leven is meer dan voedsel en het lichaam meer dan kleding. Het gaat niet om hebben maar om zijn. Dat laatste zei hij niet. Maar dat zou je kunnen concluderen als hij wijst op de vogels in de lucht en de lelies op het veld. Wat die doen is geen werk want ze hoeven niets te hebben. Ze krijgen alleen maar. Ze zijn. Het wordt ze in de schoot geworpen. Net als bij mensen. Dat is het dus, het leven is een cadeau, niet een opeenstapeling van werk. Fijne zondag!

 

 

 

 

 

Terug naar overzicht…